Tekunica

Tekunica (Spermophilus citellus) je sitni glodar iz porodice veverica. Endemska je vrsta koja se sreće samo u nekim delovima centralne i jugo-istočne Evrope. Vezana je za niskotravna stepska staništa (pašnjake, utrine i nasipe) gde predstavlja glavni plen ranjivih i ugroženih vrsta ptica grabljivica, kao što su stepski soko i orao krstaš. Tekunica je kolonijalna je vrsta, koja živi u razgranatom sistemu jazbina dubine do 2 metra. Aktivna je danju od marta do oktobra kada se intenzivno hrani nadzemnim delovima biljaka. U aprilu i maju radja od 3 do 9 mladunaca. Pada u zimski san, koji traje od 6 do 8 meseci. Maksimalni životni vek vrste je od 3 do 5 godina. Pašnjaci „Spasovina” i „Obzovik” u Specijalnom rezervatu prirode „Kraljevac” predstavljaju jedno od poslednjih utočišta ove vrste u Srbiji. Na području Srbije tekunica je zaštićena Pravilnikom o proglašenju i zaštiti strogo zaštićenih i zaštićenih divljih vrsta biljaka, životinja i gljiva Prilog I („Sl. Glasnik RS”, br. 05/10). Tekunica se nalazi na listi strogo zaštićenih vrsta Evrope (Rezolucija br. 6 Bernska kovencija i Aneks II Direktive o staništima) i na svetskoj crvenoj listi ugroženih vrsta (IUCN – VU).

 

Slepo kuče

13

Slepo kuče (Spalax leucodon) je vrsta stepskog glodara koja se u Srbiji može sresti u većem broju samo na području Deliblatske peščare, Subotičko-Horgoške peščare i na obodnim delovima Fruške gore. Ova solitarna vrsta čitav svoj životni vek provodi pod zemljom u razgranatom sistemu hodnika koje kopa svojim jakim zubima. Hrani se korenjem, krtolama, rizomima i lukovicama biljaka. Aktivna je u toku cele godine. U periodu od februara do maja radja 2 do 4 mladunaca. Slepo kuče se razlikuje od svih ostalih glodara po tome što nema spojašnje otvore za oči, već su one skrivene ispod kože. Slepo kuče ima izoštreno čulo mirisa, dodira i sluha. Iako se slepo kuče u narodu smatra štetočinom, kao retka i ugrožena vrsta na području Srbije zaštićeno je Pravilnikom o proglašenju i zaštiti strogo zaštićenih i zaštićenih divljih vrsta biljaka, životinja i gljiva Prilog I (“Sl. Glasnik RS”, br. 05/10). Slepo kuče je prema IUCN kriterijumima iz 1996. godine klasifikovano kao ranjiva vrsta (VU), ali zbog problema pri identifikaciji vrsta i podvrsta status ugroženosti ovog taksona je trenutno nepoznat.